ตึกเจ้าคุณสวรรค์วรนายก
 
  ข้อมูลทั่วไป
 
ชื่ออาคาร : ตึกเจ้าคุณสวรรค์วรนายก
 
ประเภทอาคาร : -
 
ที่ตั้ง :

วัดสวรรคาราม ต.วังไม้ขอน อ.สวรรคโลก จ.สุโขทัย 64110
 
ปีที่สร้าง : พ.ศ.2465
 
ผู้ครอบครอง : วัดสวรรคาราม ต.เมืองสวรรคโลก อ.สวรรคโลก จ.สุโขทัย
   
   
   
   
ประวัติและความสำคัญ
 
ประวัติความเป็นมาของอาคาร :
ตึกเจ้าคุณสวรรค์วรนายก สร้างขึ้นเมื่อป ี พ.ศ. 2465 รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้า เจ้าอยู่หัว รัชกาลที่6 เป็นกุฎิเจ้าคณะจังหวัดที่มีความสำคัญและมีความสัมพันธ์กับประวัติศาสตร์ ”จังหวัดสวรรคโลก”ทั้งยังเป็นจุดกำเนิดพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสวรรควรนายก กรมศิลปากรในปัจจุบัน
อาคารดังกล่าวนับเป็นสถาปัตยกรรมแบบตะวันตกหลังสุดท้ายของเมืองสวรรคโลกที่ยังหลงเหลือถึง ปัจจุบัน นอกเหนือจากตึกขุนพิธานสมบัติ ซึ่งได้รื้อทิ้งไปแล้วและอาคารอื่นๆซึ่งมีหลักฐานเพียงภาพ ถ่ายเก่า อาคารหลังนี้เป็นประจักพยานสำคัญที่แสดงถึงการเป็น“จังหวัดสวรรคโลก” เดิมเคยเป็นกุฏิ ของเจ้าคุณสวรรค์วรนายก(พ.ศ.2420-พ.ศ.2508) เจ้าอาวาสและเจ้าคณะจังหวัดสวรรคโลกผู้มีคุณูป การหลายด้านแก่ท้องถิ่น ในด้านหนึ่งท่านเป็นผู้มีความสนใจในเรื่องประวัติศาสตร์โบราณคดี โบราณ วัตถุสมัยสุโขทัยจำนวนมากเช่นพระพุทธรูป เครื่องสังคโลกและองค์ประกอบสถาปัตยกรรมฯ ท่านได้ รับบริจาคจากชาวบ้านรวบรวมนำมาจัดแสดงไว้ในอาคาร นับเป็นพิพิธภัณฑ์เอกชนแห่งแรกของจังหวัด เมื่อครั้งชราภาพ ท่านเจ้าคุณฯจึงมีความตั้งใจที่จะมอบโบราณวัตถุทั้งหมดที่ท่านครอบครอง ยกให้เป็น มรดกของชาติ โดยเสนอให้กรมศิลปากรจัดสร้างพิพิธภัณฑ์ในพื้นที่หลังวัด ซึ่งท่านได้บริจาคให้กรม ศิลปากรเพิ่มเติม การณ์ทั้งหมดกว่าจะสำเร็จลุล่วงได้ก็หลังจากที่ท่านมรณภาพไปแล้วถึง 16 ปี กระทั่ง เป็นพิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติสวรรค์วรนายก สมดังเจตนารมณ์ท่านในปัจจุบัน ้
ตัวตึกเป็นอาคาร 3 ชั้นออกแบบโดยนายฮกเลี้ยง สุนอนันต์ สถาปนิกแขวงการทางจังหวัดสวรรคโลก ผู้จบการศึกษาจากประเทศเยอรมนี และรับผิดชอบการสร้างทางหลวงระหว่างจังหวัดสวรรคโลก สู่ จังหวัดตากในขณะนั้น ในการก่อสร้างท่านเจ้าคุณได้ว่าจ้าง จีนแส ช่างชาวจีน ซึ่งมีผลงานก่อสร้าง สะพานหนองช้างในเขตอำเภอศรีสัชนาลัยราวปี พ.ศ. 2463 เพื่ออำนวยความสะดวก คราวที่พระบาท สมเด็จพระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 6 จะเสด็จประพาสเมืองศรีสัชนาลัยในปี พ.ศ. 2464
 
แนวคิดในการอนุรักษ์
จากการเก็บข้อมูลและสัมภาษณ์ พบว่าอาคารดังกล่าวมีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงสีและรูปแบบมาแล้ว ถึง 4 ครั้ง การจัดทำภาพจำลองสามมิติ จึงสามารถช่วยในการกำหนดแนวทางการอนุรักษ์และการสื่อ ความหมาย ให้เกิดการมีส่วนร่วมในท้องถิ่นได้มากที่สุด
จากการเก็บข้อมูลและสัมภาษณ์ พบว่าอาคารดังกล่าวมีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงสีและรูปแบบมาแล้ว ถึง 4 ครั้ง การจัดทำภาพจำลองสามมิติ จึงสามารถช่วยในการกำหนดแนวทางการอนุรักษ์และการสื่อ ความหมาย ให้เกิดการมีส่วนร่วมในท้องถิ่นได้มากที่สุด
การใช้สอยพื้นที่ในปัจจุบันบริเวณชั้นล่างเป็นส่วนรับแขกของเจ้าอาวาส ยังสามารปรับให้เกิดประโยชน์ เพื่อนำเสนอ ประวัติ คุณค่าความสำคัญทางสังคมและวัฒนธรรมของอาคารหลังนี้และบริบทเกี่ยวเนื่อง เป็นพิพิธภัณฑ์เจ้าคุณสวรรค์วรนายก เป็นกิจกรรมเรียนรู้นอกห้องเรียนในวิชาท้องถิ่นของเรา อันนำมา ซึ่งความภูมใจในท้องถิ่น โดยดำเนินการภายใต้การประสานความรู้ประสานประโยชน์ระหว่างวัด ชุมชน โรงเรียนและเทศบาลฯด้วยการจัดสรรแบ่งโซนพื้นที่ใช้สอย ให้สามารถใช้งานร่วมกันได้
 
 
 
   
Plate A1 Map Webboard